Gebiedsontwikkeling

30 augustus 2018: Vrolijkheid troef bij het feestje op Blijburg rond het landmaken. Wat is er nou leuker dan een stukje Amsterdam creëren? Alleen de naam Strandeiland is al heerlijk. Natuurlijk IJburg is voorstander van het meer gezamenlijk ontwikkelen van de stad. Momenteel zijn we ons project hierover aan het voorbereiden. Want hoe doe je dat samen een stuk stad maken?

mei 2018: We hebben een nieuw project dat we Gebiedsontwikkeling noemen. Het gaat over de uitbreiding van IJburg. We willen die graag zien in het kader van de nieuwe Omgevingswet die in 2021 wordt ingevoerd. Die wet betekent onder meer dat participatie veel meer ruimte krijgt dan nu het geval is.

In overleg met De Vrienden van de het Diemerpark heeft ons lid Johan Vlug zijn notitie “De Groene Component” aan de gemeente aangereikt (Stadsdeel en Centrale Stad). Daarnaast hebben we het onderstaande met de gemeente gedeeld. Natuurlijk IJburg wil hierover graag met de gemeente (centraal en decentraal) in gesprek en ook andere IJburgers de kans geven om van zich te laten horen.

Verkeersafwikkeling

De Strandeilanden worden samen op twee plekken verbonden met het Centrumeiland en het Centrumeiland vervolgens op twee plekken met de eerste fase van IJburg. Gaat dit wel goed? Is dit wel genoeg? Uit ervaring weten we dat de tram steeds meer conflicteert met het andere verkeer. Maar dat niet alleen. De nieuwe IJburgers gaan samen met de IJburgers van nu via IJburg Eén naar het vasteland terwijl het verkeer nu al vast loopt. Dit gaat niet goed. Rigoreuze maatregelen lijken onafwendbaar. Wij dringen er met klem op aan om de IJburgers van nu bij dit proces te betrekken, niet achteraf maar direct en stevig. Ook om te voorkomen dat we later worden geconfronteerd met onomkeerbare onhandige keuzes die nu gemaakt worden.

Differentiatie

De stad heeft gekozen voor een differentiatie van 40% sociale huur, 40% middelduur en 20% duurdere woningen. Deze keuze is ook van toepassing op het vervolg van IJburg. Deze mix heeft de kenmerken van een politiek compromis. Wij willen hier toch een paar kanttekeningen bij plaatsen nu het nog kan. Sociale huurwoningen en middeldure huurwoningen genereren onvoldoende budget voor ruimtelijke kwaliteit, zowel stedenbouwkundig als architectonisch. Het resultaat laat zich raden. Een beperkte afslag op de grondwaardes is niet voldoende. Dit is een majeur probleem. De twintig procent duurdere woningen kunnen dit tekort aan kwaliteit niet compenseren nog afgezien van de pittige grondprijzen die er zullen worden gevraagd.

Kleine woningen

Sociale huurwoningen van nu worden veel kleiner dan de gemiddeld bijna 90 m2 GBO bij de sociale huurwoningen op IJburg Eén. Voor de middeldure woningen geldt hetzelfde. Betaalbaarheid wordt gerealiseerd door te beknibbelen op het metrage. De m2-prijs moet wel marktconform zijn immers. Op IJburg Eén was bij het middensegment de ondergrens 80 m2 GBO en het gemiddelde 120 m2 GBO. Kleinere woningen zijn op zich geen probleem maar een enorme concentratie kleine woningen is wel een probleem. Kleine woningen zijn prima geschikt voor één en tweepersoons huishoudens die, zodra dat kan, weer doortrekken naar elders. Echter, op deze manier ontstaat geen sociaal vitale wijk, weinig blijvers, veel passanten. Op veel plaatsen hoeft dat ook geen probleem te zijn, hier wel. Op andere plekken in de stad liggen nieuwe gebieden altijd ingebed tussen of tegen bestaande wijken aan maar op IJburg Twee juist niet. IJburg wordt een steeds groter schiereiland omgeven door water. Deze stedenbouwkundige situatie vereist een op zich stabiele mix van blijvers en passanten, en dus ook veel meer grotere woningen en dus ook een andere mix. Nu kan het nog.

Inclusie

IJburg Eén is opgezet als Wijk zonder Scheidslijnen, niet alleen de mix 30-40-30, maar ook als plek voor wat we in het huidige jargon kwetsbare mensen noemen. Op IJburg Eén ging het over 5% van de sociale huur en dus 1.5% van alle woningen, ouderen niet meegeteld. Laten we van meet af aan targets opnemen en verankeren voor kwetsbare mensen en ouderen, inclusief de daarvoor noodzakelijke voorzieningen en spreiding.

25 jaar VINEX

In 2016 is de balans op gemaakt van 25 jaar VINEX. Twee belangrijke lessen en aanbevelingen willen we onder de aandacht brengen. Ten eerste: teken (en reken) niet alles hermetisch dicht. In de goede Amsterdamse traditie lijkt dit nu toch weer te gebeuren. En ten tweede: reserveer substantieel ruimte voor (veel) later. Pas tegen de tijd dat een wijk helemaal bewoond is ontstaat er zicht op ontbrekende kwaliteiten, niet achter de tekentafel en dus ook niet nu. Ruimtereserveringen zijn geen bleeders in de grondexploitatie maar investeringen in een stabiele wijk met een lange duurzame toekomst. Laten we hierbij niet met een scheef oog naar het Buiteneiland kijken. Open ruimte en groen op die plek zijn geen luxe maar noodzaak en mogen dus niet, en ook later niet, opgeofferd worden voor gebouwen en verharding.